دامپزشک مشاور

بیماری حیوانات خانگی بیماری مشترک انسان و دام کلینیک دامپزشکی
 
آنفلوانزای پرندگان بايدها و نبايدها
ساعت ۱٠:۱۸ ‎ق.ظ روز جمعه ۱٢ اسفند ۱۳۸٤ : توسط : دکتر مجید ذاکریان

آنفلوانزای پرندگان بایدها و نبایدها

 

تاریخچه بیماری

آنفلوانزای پرندگان نخستین بار در سال 1878 در ایتالیا تلفات بسیاری به همراه داشت در آن زمان این بیماری را طاعون مرغی fowl pest نامیدند. سال 1901 عامل بیماری را نوعی ویروس تشخیص دادند. اما تا سال 1955 قرابت آن با آنفلوانزای انسان به اثبات نرسید. پیدایش این بیماری در قاره امریکا به سال 1923 بر می گردد یکی از کارشناسان آزمایشگاهی که عامل بیماری را جهت بررسی به امریکا برد و ویروس آنفلوانزا از آزمایشگاه مربوطه به بیرون شیوع پیدا کرد. آنفلوانزای مرغی در ایران سال1332 موجب تلفات سنگین و بسیار وسیعی در سطح کشور بخصوص اطراف تهران شد.

 

عامل بیماری

 عامل بیماری نوعی ویروس از خانواده ارتومیکسوویریده است. پوشش خارجی این ویروس توسط لیپید بافت میزبان پوشیده می شود و از آن دو نوع پیلومر ( پروتئین) متفاوت به نامهای هماگلوتئین (H) و نورآمنیداز (N) خارج می شود ژنهای هر یک از پروتئینها روی قطعاتی قراردارند که امکان نوترکیبی و به وجود آوردن شکل جدید بیماری را مهیا می سازند. تا کنون 16 تحت گونه H (H1 H16) و 19 تحت گونه N (N1 N19) در دنیا جدا شده است.

 ویروس ارتومیکسوویریده شامل یک جنس با تیپهای A و B و یک جنس دیگر با تیپ C می باشد. آنفلوانزای پرندگان از جنس A می باشد. آنفلوانزای پرندگان فوق حاد که اکنون در بسیاری از کشورها شیوع پیدا کرده است از جنس A و تحت گونه H5 N1 می باشد.

 

کنکاشی در میزبانها و نشانه های بیماری

 عمدترین مخزن این بیماری پرندگان وحشی بخصوص پرندگان آبزی وحشی می باشند. از میزبانهای دیگر این بیماری خوک، موش و ... انسان است. ویروس از طریق ترشحات بینی، چشم، و مدفوع دفع می شود و برای انتقال تماس نزدیک بین پرندگان لازم است.

 از بارزترین عوارض آنفلوانزای پرندگان در مرغ کاهش تخمگذاری و تلفات شدید و ناگهانی است. از دیگر نشانهای ابتلا به این ویروس در پرندگان درگیری سیتم تنفسی که شامل خس خس کردن، ترشحات از چشم، التهاب سینوسهاو بادکردن سر و صورت به همراه کبودی و تورم تاج و ریش است همراه با این علائم ممکن است اسهال دیده شود، در برخی از پرندگان به دلیل خونریزی زیر جلدی در پاها تورم پاها نیز دیده می شود.

 در انسان عوارض گلو درد، تب، سردرد، آبریزش از چشم و بینی و درد عضلانی همراه با اسهال دیده می شود.

 

 

درمان و پیشگیری

 متاسفانه برای این بیماری درمان قطعی وجود ندارد، بهترین راه مقابله فرد مبتلا به بیماری، مقاوم و فعال بودن سیستم ایمنی است. خوشبختانه تا کنون انتقال آنفلوانزای فوق حاد پرندگان از انسان به انسان گزارش نشده است، با نوترکیب یهای که، در این ویروس پدید می آید در آینده شاهد انتقال این بیماری از انسان به انسان خواهیم بود.

 افرادی که در مسیر پرندگان وحشی زندگی می کنند از شکار پرندگان مهاجر  جدا خوداری نمایند و در صورت مشاهده پرندگان مرده، به نزدیکترین شبکه دامپزشکی محل زندگی خود اطلاع دهند.

 ویروس آنفلوانزای فوق حاد در برابر مواد گندزدا مقاومت ندارد، همچنین گرمای 60 درجه سانتیگراد و نور آفتاب در چند دقیقه ویروس را بی اثر می کند ولی این ویروس نسبت به سرما بسیار مقاوم است.

 بطور کلی اقدام پیشگیرانه ای که جهت جلوگیری از شیوع بیماری توصیه می شود عباتند از:

1-  کسانی که در مسیر مهاجرت پرندگان وحشی می باشند از شکار این پرندگان خوداری نمایند، همچنین این افراد پرندگان اهلی خود را در محیطهای بسته بصورتی که هیچ تماسی با فضای آزاد نداشته باشند نگهداری کنند.

2-  یکی از رههای انتقال این بیماری از طریق تنفس است بنابراین افرادی که با پرندگان مهاجر یا کشتارگاه یا مزرعه پرورش طیور در تماس هستندحتما از ماسک و دستکش اسفاده کنند.

3-  خانواده های که از پرندگان زینتی نگهداری می کنند از قرار دادن پرندگان خود در فضای باز جدا خودداری نمایند و غذای پرندگان را از جای مطمئن خریداری نمایند.

4-  خانوادها مرغ مصرفی خود را از مراکز تحت نظارت سازمان دامپزشکی تهیه نمایند و در هنگام تمیز کردن مرغ از دستکش استفاده نمایند.

5-   از مصرف فرآورده های خام و نیم پخته مرغ جدا خودداری نمایند.

 

 این نوشته را بنا به دخواست بسیار زیاد دوستان مبنی بر آشنایی بیشتر با بیماری آنفلوانزای فوق حاد پرندگان تنظیم نمودیم دوستان برای کسب اطلاعات بیشتر می توانند از طریق پست الکترونیک و یا با شماره تلفن کلینیک تماس حاصل نمایند.

 

چهار راه پاسداران، خیابان دولت، کوچه خرداد، پلاک 3      کلینیک دامپزشکی دکتر ذاکریان، تلفن 22570700                    Email: mjzakerian@yahoo.com